Boyun Kanal Daralması Ameliyatı (Posterior Servikal Laminektomi ve Lateral Mass Sabitleme)
Yazar: Op. Dr. M. Levent Deniz, Beyin ve Sinir Cerrahisi UzmanıSon güncelleme:
Boyun kanal daralması ameliyatında en sık uyguladığımız yöntem “Posterior Servikal Laminektomi”dir. Genel anestezi altında, boynun arka (ense) bölgesinden yapılan bir kesiyle sinirleri sıkıştıran kemik yapılar (lamina) çıkartılarak omurilik kanalı genişletilir. Omurgada kayma veya dengesizlik (instabilite) mevcutsa, aynı seansta “lateral mass” vidalama tekniğiyle sabitleme ve kaynama (füzyon) sağlanır. Hastalar ameliyattan 4-6 saat sonra ayağa kalkar; hastanede kalış süresi 1-2 gündür.
Video metni
Posterior servikal laminektomi, omurga kanal darlığının cerrahisinde uygulanan en yaygın yöntemdir. Boynun arka tarafından yapılan cilt kesisinden sonra boyun kasları her iki yana ekarte edilir ve kemik dokuya ulaşılır. Kanal daralması olan seviyelerden lamina adını verdiğimiz kemikler çıkartılarak omurga kanalı genişletilmiş olur. Böylece omurga kanalının içinde sıkışmış olan omurilik ve sinirler rahatlatılır.
Omurlarda kayma varsa, aynı seansta lateral mass adını verdiğimiz elemanlara vida uygulanarak omurların fiksasyonu ve kaynaması sağlanır.
Operasyon süresi 2 ila 3 saattir. Hastanede kalış süresi ise iki gündür.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatı Nedir?
Boyun kanal daralması ameliyatı (posterior servikal laminektomi), boynun arkasından yapılan kesiyle omurilik kanalının genişletildiği, gerekirse vidalama ile omurganın sabitlendiği bir ameliyattır.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatı Kimlere Uygulanır?
Boyun kanal daralması ameliyatı, ameliyatsız yöntemlerle kontrol altına alınamayan veya ilerleyici güç kaybı gibi nörolojik bulguları gelişen hastalara uygulanır. Boyun bölgesindeki omurga kanal darlığında (spinal stenoz) özellikle orta ve ileri dereceli omurilik etkilenmesi (miyelopati) bulunan hastalarda cerrahi, temel tedavi seçeneğidir. Darlığın seviyesine ve boyun omurgasının dizilimine göre önden yapılan ameliyatlar veya laminoplasti de seçenekler arasındadır.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Boyun kanal daralması ameliyatı, boynun arkasından (ense) yapılır ve iki aşamadan oluşur: kemik çatının (lamina) çıkartılarak kanalın genişletilmesi ve gerekirse vidalama ile omurganın sabitlenmesi. Ameliyat süresi, ameliyat edilen seviye sayısına göre değişir ve 1-3 saat arasındadır.
Giriş Noktası ve Kas Koruyucu Yaklaşım
Operasyon tam teşekküllü ameliyathane şartlarında, genel anestezi altında yapılır. Boynun arka (ense) tarafında, darlığın bulunduğu seviyeye denk gelecek şekilde mikro cerrahiye uygun bir cilt kesisi açılır. Bu bölgedeki boyun kasları, omurga anatomisine zarar vermeyecek şekilde hassasiyetle her iki yana doğru ekarte edilir (sıyrılır).
Kanalın Genişletilmesi (Laminektomi)
Omuriliği arkadan bir çatı gibi saran ve darlık nedeniyle sinirleri sıkıştıran lamina adlı kemik yapılar, mikroskobik görüş altında çıkartılır. Bu işleme tıp dilinde laminektomi denir. Kemik çatının kaldırılmasıyla birlikte omurilik kanalı genişler ve sinir dokuları üzerindeki baskı kalkar.
Omurga Dengesizliği (İnstabilite) ve Lateral Mass Vidalama
Kanal daralması olan bazı hastalarda, ameliyat öncesinde omurlarda birbirinin üzerinden kayma (instabilite) problemi bulunabilir. Ya da darlığı rahatlatmak için yapılan geniş kemik temizliğinin (laminektomi), omurganın biyomekanik dengesini bozarak ileride bir kaymaya yol açabileceği öngörülebilir. Bu gibi durumlarda omurganın orijinal mimarisini korumak amacıyla aynı seansta şu sabitleme prosedürü uygulanır:
- Lateral Mass Vidalama: Omurların arka-yan elemanları olan lateral mass bölgelerine, uygun boyut ve açıyla titanyum vidalar yerleştirilir.
- Fiksasyon ve Füzyon: Yerleştirilen bu vidalar özel rodlarla birbirine bağlanarak omurların fiksasyonu (sabitlenmesi) ve zamanla birbirine güvenle füzyonu (kaynaması) sağlanır. Böylece hasta ameliyat sonrası dönemde omurga kayması riskinden korunmuş olur.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatının Başarı Oranı Nedir?
Boyun kanal daralması ameliyatından 1 yıl sonra fonksiyonel durum, sakatlık ve yaşam kalitesi ölçeklerinde anlamlı düzelme saptanmıştır; bu düzelme hafif, orta ve ileri dereceli miyelopati gruplarının tamamında, yani hastanın ameliyat öncesindeki şikâyet şiddetinden bağımsız olarak görülmüştür (278 ve 479 hastalık iki çalışma) [1, 2]. Ameliyat, omurilik basısını kaldırarak hastalığın ilerlemesini durdurmayı ve fonksiyonel düzelme sağlamayı hedefler. El becerisinde kayıp, yürüme dengesizliği ve kolda güçsüzlük yaşayan orta-ileri miyelopati hastalarında cerrahi, uluslararası kılavuzun önerdiği tedavidir [3].
Boyun Kanal Daralması Ameliyatının Riskleri ve Yan Etkileri Nelerdir?
Boyun kanal daralması ameliyatında toplam komplikasyon oranı %18,7 olarak bildirilmiştir [1]. Omuriliğin arkaya doğru rahatlaması esnasında C5 sinir kökünün gerilmesine bağlı geçici omuz ve kol güçsüzlüğü (C5 felci), bu cerrahinin iyi bilinen bir komplikasyonudur; çoğunlukla fizik tedavi ile aylar içinde düzelir. Ameliyat sırasında sinir iletimini anlık izleyen nöromonitörizasyon, omurilik ve sinir kökü hasarı riskini en aza indirmek için kullanılır. Vida yerleşimine bağlı sorunlar, sinir zarının yırtılması (dura yırtılması), boyun ağrısı, yara yeri enfeksiyonu ve füzyon yapılan hastalarda kaynamama, düşük oranlarda görülen diğer komplikasyonlardır. Bu oran benzer serilerle uyumludur [1].
🩺 Hekim İçgörüsü & Klinik Deneyim
“Kanal daralması ameliyatı, bir beyin cerrahının omurganın biyomekanik dengesine en çok saygı duyması gereken operasyonlardan biridir. Boynun arkasından girip o sıkışmış omuriliği rahatlatmak ameliyatın ilk aşamasıdır. İkinci aşama ise, ‘Ben bu kemiği aldım ama bu omurga ileride kayar mı?’ sorusunun cevabını ameliyat esnasında verip, gerekiyorsa lateral mass vidalama yapmaktır. Vidaları yerleştirip omurgayı sabitlediğimizde, hastamızın ameliyattan sonra güvenle, başı dik ve ayakları yere sağlam basarak yürüdüğünü görmek tüm yorgunluğumuzu alıyor.”
Sıkça Sorulan Sorular
Boyun Kanal Daralması Ameliyatı Nedir ve Nasıl Yapılır?
Boyun kanal daralması ameliyatı, boynun arkasından yapılan bir kesiyle sinirleri sıkıştıran kemik yapıların (lamina) mikroskobik görüş altında çıkarıldığı, gerekirse aynı seansta lateral mass vidalama ile omurganın sabitlendiği bir cerrahi yöntemdir.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatının Başarı Oranı Nedir?
Boyun kanal daralması ameliyatından 1 yıl sonra hafif, orta ve ileri miyelopati gruplarının tamamında fonksiyon ve yaşam kalitesinde anlamlı düzelme görülmüştür; 278 ve 479 hastalık iki çok merkezli çalışma aynı sonucu vermiştir [1, 2].
Boyun Kanal Daralması Ameliyatının Riski ve Yan Etkileri Var mıdır?
Evet: toplam komplikasyon oranı %18,7 olarak bildirilmiştir [1]; en bilineni geçici C5 felcidir (omuz ve kol güçsüzlüğü) ve genellikle aylar içinde düzelir. Ciddi komplikasyonlar nadirdir.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatında Felç Riski Var mı?
Evet, ancak düşüktür: büyük bir uluslararası çalışmada nörolojik komplikasyon oranı %3,1 bulunmuştur [2]. Ameliyatı mikroskop altında ve sinir iletimini anlık izleyen nöromonitörizasyon eşliğinde yapıyoruz.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatı Ne Kadar Sürer?
Ameliyat süresi, ameliyat edilen seviye sayısına göre değişir ve 1-3 saat arasındadır.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatı Sonrası Hastanede Ne Kadar Kalırım?
Hastanede kalış süresi 1-2 gündür.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatı Sonrası Ne Zaman Ayağa Kalkılır?
Hastalarımız ameliyattan yaklaşık 4-6 saat sonra, anestezi etkisi geçince sağlık ekibi eşliğinde ayağa kalkıp yürüyebilirler.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatı Sonrası Şikâyetlerim Geçer mi?
Evet, kollardaki şiddetli ağrı ve kramplar genellikle operasyonun ertesi günü belirgin şekilde geriler. Ancak uzun süreli bası nedeniyle yıpranan sinirlerdeki uyuşukluk ve karıncalanma hissinin tamamen düzelmesi, sinir liflerinin iyileşme hızına bağlı olarak birkaç haftayı bulabilir.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatı Sonrası İşe Ne Zaman Dönülür?
Masa başı ve fiziksel güç gerektirmeyen mesleklerde çalışan hastalarımız ameliyattan 10-15 gün sonra işe dönebilir. Beden gücü gerektiren veya ağır kaldırma içeren işlerde ise bu süre 4-6 haftaya kadar uzayabilir.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatını İstanbul’da Hangi Uzman Doktor Uyguluyor?
İstanbul’da boyun kanal daralması ameliyatını yapan hekimlerden biri, Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Op. Dr. M. Levent Deniz’dir.
Boyun Kanal Daralması Ameliyatı Ücreti Ne Kadar?
Net ücret ancak muayene ve görüntüleme değerlendirmesinden sonra belirlenir; tedavi maliyeti hastaya ve hastane koşullarına göre değişir.
KAYNAKÇA / REFERENCES
- Fehlings MG, Wilson JR, Kopjar B, et al. Efficacy and safety of surgical decompression in patients with cervical spondylotic myelopathy: results of the AOSpine North America prospective multi-center study. J Bone Joint Surg Am. 2013;95(18):1651-1658. PMID: 24048552.
- Fehlings MG, Ibrahim A, Tetreault L, et al. A global perspective on the outcomes of surgical decompression in patients with cervical spondylotic myelopathy: results from the prospective multicenter AOSpine international study on 479 patients. Spine (Phila Pa 1976). 2015;40(17):1322-1328. PMID: 26020847.
- Fehlings MG, Tetreault LA, Riew KD, et al. A Clinical Practice Guideline for the Management of Patients With Degenerative Cervical Myelopathy. Global Spine J. 2017;7(3 Suppl):70S-83S. PMID: 29164035.
- 👨⚕️ Bu içeriğin yazarı ve tıbbi gözden geçireni: Op. Dr. M. Levent Deniz – Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı
- ⚠️ Tıbbi Sorumluluk Reddi: Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için doktorunuza başvurunuz.
Randevu ve pratik bilgiler
Randevu nasıl alınır?
Randevu talebinizi WhatsApp, telefon veya iletişim formu üzerinden iletebilirsiniz. Mesajınıza kısaca şikâyetinizi ve size uygun zamanları eklerseniz süreç hızlanır; en kısa sürede dönüş yapıyoruz.
Muayeneye gelirken neler getirmelisiniz?
Varsa güncel MR ve tomografi görüntülerinizi, önceki tetkik ve ameliyat raporlarınızı ve düzenli kullandığınız ilaçların listesini yanınızda getirmeniz değerlendirmeyi kolaylaştırır.
İlk muayenede sizi ne bekler?
Şikâyetleriniz ve öykünüz dinlenir, nörolojik muayene yapılır ve mevcut görüntüleriniz birlikte değerlendirilir. Tedavi seçenekleri, beklentileriniz ve yaşam tarzınız dikkate alınarak sizinle birlikte planlanır.
İkinci görüş
Başka bir merkezde tanı konduysa veya ameliyat önerildiyse, mevcut görüntü ve raporlarınızla ikinci görüş için randevu oluşturabilirsiniz.
Sorularınız ve randevu talepleriniz için bize ulaşın. En kısa sürede dönüş yapıyoruz.
Randevu Al